Stan wyższej konieczności to sytuacja, w której osoba łamie przepisy prawa w celu ratowania dobra o wyższej wartości, np. życia, zdrowia lub mienia, przed bezpośrednim niebezpieczeństwem. Działanie w stanie wyższej konieczności może wyłączać odpowiedzialność karną, jeśli dobro ratowane przeważa nad dobrem poświęconym.
Przykładem może być zniszczenie mienia w celu ratowania człowieka z płonącego budynku. Prawo nakłada jednak warunek proporcjonalności – nie można poświęcić dobra znacznie większego, by ratować dobro mniejsze.