Jurysdykcja oznacza kompetencję sądów danego państwa do rozpoznania określonej sprawy. Odpowiada na pytanie, sądy którego państwa są uprawnione do rozstrzygnięcia sporu mającego element międzynarodowy. Zagadnienie jurysdykcji pojawia się przede wszystkim wtedy, gdy strony mają siedziby w różnych państwach, umowa jest wykonywana za granicą albo przedmiot sporu pozostaje związany z więcej niż jednym systemem prawnym.
Przy ustalaniu jurysdykcji znaczenie mają:
- przepisy krajowe,
- przepisy Kodeks postępowania cywilnego,
- przepisy prawa Unii Europejskiej,
- umowy międzynarodowe,
- postanowienia zawarte przez strony w umowie.
Przedsiębiorcy mogą w wielu przypadkach uzgodnić, że ewentualne spory będą rozpoznawane przez sądy określonego państwa. Takie porozumienie nie zawsze jest jednak dopuszczalne i nie może naruszać przepisów przewidujących jurysdykcję wyłączną. Prawidłowe ustalenie jurysdykcji ma istotny wpływ na czas prowadzenia postępowania, koszty procesu oraz możliwość skutecznego wykonania orzeczenia w innym państwie.
Jurysdykcji nie należy utożsamiać z właściwością sądu. Jurysdykcja wskazuje państwo właściwe do rozpoznania sprawy, natomiast właściwość sądu określa konkretny sąd, który rozpozna sprawę w ramach danego państwa.