Ustawa AML to potoczna nazwa ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Jest to podstawowy akt prawny regulujący w Polsce system przeciwdziałania wykorzystywaniu obrotu gospodarczego do legalizowania środków pochodzących z przestępstw oraz finansowania działalności terrorystycznej.
Ustawa wdraża do polskiego porządku prawnego rozwiązania wynikające z dyrektyw Unii Europejskiej (tzw. dyrektyw AML) oraz rekomendacji FATF (Financial Action Task Force). Jej celem jest zwiększenie przejrzystości obrotu gospodarczego, ograniczenie anonimowości struktur właścicielskich oraz zapewnienie skuteczniejszego wykrywania przestępstw finansowych.
Przepisy ustawy określają m.in.:
- katalog instytucji obowiązanych,
- zasady stosowania środków bezpieczeństwa finansowego,
- sposób identyfikacji i weryfikacji beneficjentów rzeczywistych,
- obowiązki związane z Centralnym Rejestrem Beneficjentów Rzeczywistych,
- zasady analizy ryzyka,
- obowiązki dokumentacyjne,
- kompetencje Generalnego Inspektora Informacji Finansowej (GIIF),
- system kar administracyjnych i odpowiedzialności za naruszenie obowiązków AML.
Jedną z najważniejszych zasad wynikających z ustawy jest tzw. podejście oparte na ryzyku (risk-based approach). Oznacza ono, że zakres obowiązków instytucji obowiązanych powinien być dostosowany do poziomu ryzyka prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu związanego z danym klientem, transakcją lub relacją gospodarczą.
W praktyce ustawa AML oddziałuje nie tylko na sektor finansowy. Jej przepisy mają istotne znaczenie również dla spółek handlowych, fundacji rodzinnych, kancelarii prawnych, notariuszy, doradców podatkowych, biur rachunkowych oraz wielu innych uczestników obrotu gospodarczego.