Czy można założyć spółkę kapitałową bez konieczności wpłacania wysokiego kapitału zakładowego? Prosta spółka akcyjna (PSA) udowadnia, że to możliwe. Ten typ spółki budzi coraz większe zainteresowanie wśród startupów, inwestorów i osób planujących rozwój skalowalnego biznesu jako spółka o prostej strukturze.
Z jednej strony łączy zalety spółki z o.o. i akcyjnej, z drugiej daje dużą swobodę w kształtowaniu struktury udziałowej i zasad działania. Rejestracja PSA może być szybka, ale wymaga znajomości kilku kluczowych zasad.
Spis treści:
- Czym jest prosta spółka akcyjna?
- Założenie prostej spółki akcyjnej – jakie są wymagania?
- W jaki sposób można zarejestrować PSA?
- Prosta spółka akcyjna wady i zalety
- Najczęściej zadawane pytania (FAQ) Prosta spółka akcyjna
Czym jest prosta spółka akcyjna?
Prosta spółka akcyjna (PSA) to elastyczna forma prowadzenia działalności gospodarczej, stworzona z myślą o startupach i innowacyjnych projektach. Łączy cechy spółki z o.o. i akcyjnej, ale jest prostsza w obsłudze i tańsza w założeniu. Minimalny kapitał to zaledwie 1 zł, co czyni ją dostępną nawet dla osób rozpoczynających działalność bez dużych środków.
PSA posiada osobowość prawną i działa na podstawie Kodeksu spółek handlowych. Może mieć jednego lub wielu akcjonariuszy, a akcje nie mają wartości nominalnej. To ułatwia elastyczne kształtowanie struktury właścicielskiej i pozyskiwanie inwestorów.
Spółka ta może być zarządzana nie tylko przez zarząd, ale także przez nowy organ radę dyrektorów. Dzięki temu PSA staje się nowoczesnym narzędziem dla firm planujących szybki rozwój, szczególnie w modelu technologicznym lub międzynarodowym.
Założenie prostej spółki akcyjnej – jakie są wymagania?
Założenie prostej spółki akcyjnej nie wymaga dużych nakładów finansowych ani skomplikowanych procedur. Wystarczy już 1 zł kapitału, co czyni PSA atrakcyjnym rozwiązaniem dla startupów i osób szukających alternatywy dla spółki z o.o. Można ją założyć jednoosobowo lub z udziałem wielu akcjonariuszy, w tym osób fizycznych i prawnych.
Do rejestracji konieczne jest zawarcie umowy spółki w formie aktu notarialnego albo przez system S24. Następnie należy złożyć wniosek do KRS wraz z wymaganymi załącznikami. Potrzebne są też dane o organach spółki, adresie siedziby oraz dane akcjonariuszy.
Rejestracja PSA wiąże się z obowiązkiem zgłoszenia do CRBR oraz – w zależności od formy działalności – zgłoszeniem do ZUS. Pomimo uproszczeń PSA pozostaje spółką kapitałową i podlega pełnej księgowości.
Jakie dane trzeba zawrzeć w umowie PSA?
Umowa prostej spółki akcyjnej musi zawierać kilka kluczowych informacji, bez których rejestracja w KRS nie będzie możliwa. Przede wszystkim należy wskazać firmę spółki, siedzibę, przedmiot działalności oraz wysokość kapitału akcyjnego. Konieczne jest również określenie liczby i rodzajów akcji, praw akcjonariuszy oraz zasad obejmowania akcji.
W umowie PSA trzeba też ustalić strukturę organów czy spółkę będzie reprezentować zarząd, czy rada dyrektorów. Ważne jest także określenie, czy akcje są uprzywilejowane, oraz sposób ich zbywania. W przypadku rejestracji przez S24 korzysta się z gotowego wzorca, który ogranicza możliwość modyfikacji tych zapisów.
W jaki sposób można zarejestrować PSA?
Rejestracja prostej spółki akcyjnej może odbyć się dwiema drogami online przez system S24 lub tradycyjnie, u notariusza. Obie ścieżki mają swoje zalety, a wybór zależy głównie od tego, czy chcemy skorzystać z gotowego wzorca umowy, czy potrzebujemy bardziej elastycznych zapisów.
Jeśli zależy Ci na szybkości można rozważyć rejestrację przez S24. Wtedy wystarczy profil zaufany lub podpis kwalifikowany oraz gotowość do korzystania z uproszczonego wzorca umowy. Cały proces może zająć zaledwie kilka dni roboczych.
W przypadku bardziej złożonych zapisów (np. nietypowych uprawnień akcjonariuszy) konieczna będzie forma aktu notarialnego. To zwiększa koszty i wydłuża czas rejestracji, ale daje większą swobodę.
Rejestrując PSA warto pamiętać o:
- przygotowaniu danych akcjonariuszy i organów spółki
- decyzji, czy spółkę poprowadzi zarząd, czy rada dyrektorów
- zgłoszeniu PSA do CRBR po wpisie w KRS
Prosta spółka akcyjna wady i zalety
Zacznijmy od zalet, które sprawiają, że wiele osób wybiera PSA jako formę prawną dla swojego biznesu. Najbardziej oczywistą korzyścią jest minimalny kapitał akcyjny wystarczy już 1 zł, aby założyć spółkę. To ogromna zmiana w porównaniu ze spółką akcyjną, gdzie wymagany jest kapitał 100 000 zł. Rejestracja może odbyć się online, przez system S24, bez konieczności wizyty u notariusza, co znacząco przyspiesza proces i obniża koszty na starcie.
Kolejną przewagą PSA jest elastyczna struktura organizacyjna. Zamiast zarządu i rady nadzorczej można powołać radę dyrektorów organ, który łączy funkcje nadzorcze i zarządcze. Taka konstrukcja może być bardziej przejrzysta i wygodna, zwłaszcza w małych zespołach. PSA daje także dużą swobodę w zakresie emisji akcji i przyznawania różnych uprawnień inwestorom, co jest szczególnie przydatne w negocjacjach z funduszami VC lub aniołami biznesu.
Zaletą jest również możliwość szybkiego wprowadzania zmian do umowy spółki oraz uproszczony sposób podejmowania uchwał. Wszystko to sprawia, że PSA jest idealnym wyborem dla projektów, które wymagają dynamicznych decyzji, dostosowania struktury właścicielskiej do aktualnych potrzeb lub szybkiego pozyskiwania kapitału od nowych partnerów biznesowych.
Nie można jednak pomijać wad, które mogą pojawić się w codziennym funkcjonowaniu PSA. Po pierwsze, mimo uproszczonej rejestracji i niskiego kapitału, spółka nadal podlega obowiązkowi prowadzenia pełnej księgowości. To oznacza dodatkowe koszty obsługi księgowej i konieczność składania sprawozdań finansowych do KRS. Dla niektórych mikroprzedsiębiorców może to być zbyt dużym obciążeniem administracyjnym i finansowym.
Po drugie, PSA nie jest przeznaczona do wejścia na giełdę nie da się jej przekształcić bezpośrednio w klasyczną spółkę akcyjną notowaną na GPW. To ogranicza dostęp do rynku kapitałowego. Warto też pamiętać, że nadmierna elastyczność może prowadzić do niejasności organizacyjnych, szczególnie gdy brakuje jasno określonych zasad współpracy pomiędzy akcjonariuszami i członkami organów.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ) Prosta spółka akcyjna
Jaki jest minimalny kapitał zakładowy w prostej spółce akcyjnej?
Minimalny kapitał zakładowy w prostej spółce akcyjnej (PSA) wynosi 1 zł. To znacznie mniej niż w przypadku spółki z o.o. czy spółki akcyjnej, co czyni PSA dostępną dla startupów i małych firm na początkowym etapie rozwoju.
Jakie organy może posiadać prosta spółka akcyjna?
Prosta spółka akcyjna może posiadać tradycyjny zarząd lub nowoczesną radę dyrektorów. Wybór należy do akcjonariuszy i powinien być określony w umowie spółki. Oba modele zarządzania są zgodne z Kodeksem spółek handlowych.
Czy PSA można zarejestrować przez Internet?
Tak, PSA można zarejestrować przez system S24, o ile korzystamy z gotowego wzorca umowy. Wymagany jest podpis kwalifikowany lub profil zaufany. Rejestracja online jest tańsza i szybsza niż tradycyjna forma notarialna.
Czy PSA może być jednoosobowa?
Tak, prosta spółka akcyjna może być utworzona przez jedną osobę. Akcjonariusz jednoosobowy pełni rolę zgromadzenia akcjonariuszy i podejmuje uchwały samodzielnie. Należy jednak sporządzać dokumentację takich uchwał w formie pisemnej.
Jakie obowiązki księgowe ma PSA?
Prosta spółka akcyjna ma obowiązek prowadzenia pełnej księgowości i składania rocznych sprawozdań finansowych do KRS. Dotyczy to zarówno jednoosobowych, jak i wieloosobowych spółek. Obowiązek ten generuje stałe koszty obsługi księgowej.
